Inleiding

Als je in jouw RES-regio of gemeente aan de slag gaat met zonne-energie, is het verstandig een gemeentelijke visie op te stellen. Vervolgens kun je aan de slag met een uitvoeringsstrategie. Dit werkblad helpt je bij het opstellen van een uitvoeringsstrategie voor zon op daken en objecten.

Voor zon op daken is meestal geen omgevingsvergunning vereist. Bij zon op of bij andere objecten is dat soms wel nodig. De Helpdesk Zonopwek biedt concrete stappenplannen voor zonne-energie projecten in specifieke situaties waarbij een vergunning wél is vereist:

Over de Helpdesk Zonopwek

De Helpdesk Zonopwek ondersteunt RES-regio’s, gemeenten, provincies en waterschappen bij de uitvoering van zonprojecten binnen de Voorkeursvolgorde Zon. Dit doet ze door kennis te delen, een lerend netwerk te bouwen en knelpunten te signaleren. Meer weten of meteen aan de slag? Bekijk de hulpmiddelen op www.helpdeskzonopwek.nl of mail je vragen naar info@helpdeskzonopwek.nl.

Uitvoeringsstrategie

Een uitvoeringsstrategie kan helpen om grip te krijgen op de realisatie van zon op daken en objecten en om deze te versnellen. Met een uitvoeringsstrategie kun je op basis van inzicht in kansen en belemmeringen, effectief beleid opstellen en monitoren. Zo krijg je grip op de uitvoering van de afspraken in de RES en krijg je in beeld in hoeverre de ambities gehaald worden. Een uitvoeringsstrategie beschrijft de rol die gemeenten, provincies en waterschappen daarin spelen en welke rol netbeheerders, gebouweigenaren, objecteigenaren, ontwikkelaars en investeerders daarbij spelen. Een uitvoeringsstrategie is, net als de RES, vormvrij. De strategie hoeft niet te worden opgeleverd aan NP RES, maar kan wel input zijn voor het Voortgangsdocument RES.

Een uitvoeringsstrategie bestaat uit vijf onderdelen:

  1. De netmogelijkheden in beeld brengen en effectief inzetten
  2. Het beeld van de dak & objecten potentie aanscherpen
  3. Partners in de uitvoering zoeken
  4. Prioriteiten in de aanpak stellen
  5. Stimuleringsprojecten faseren en samenbrengen.

In dit werkblad geven we handvatten om aan de slag te gaan met een uitvoeringsstrategie. Daarbij behandelen we vragen als:

  • Waar begin je met stimuleren van de voorkeursvolgorde voor zon?
  • Hoe borg je dat dit past in het energiesysteem van morgen?
  • Het ene object is het andere niet, hoe pak je dat aan?

Hoewel het zwaartepunt van het werkblad ligt op zon-op-dak, richt het werkblad zich op zon-op-objecten in brede zin. Het gaat hierbij om meervoudig ruimtegebruik, aansluitend bij de voorkeursvolgorde voor zon. Denk daarbij aan zon op parkeerplaatsen of geluidsschermen.

Grootschalig en kleinschalig

Het Klimaatakkoord maakt onderscheid tussen grootschalig hernieuwbaar en kleinschalig hernieuwbaar. Projecten van meer dan 15 kW vallen onder grootschalig hernieuwbaar en daarmee onder de 35 TWh die de RES wil realiseren. Voor kleinschalig hernieuwbaar wordt een autonome groei verwacht naar 7 TWh. Plannen voor kleinschalig zon kunnen wel in de RES betrokken worden. Dit is aan de regio zelf. Extra vermogen dat boven deze 7 TWh gerealiseerd kan worden, mag meegerekend worden als extra ambitie bovenop de 35 TWh.

Dit werkblad richt zich op grootschalige projecten. Daar waar kleinschalig zon kan meeprofiteren, zal dat worden aangegeven.

Startpunt

We raden aan om per RES-regio een zonstrategie te ontwikkelen. Daarbij kun je accenten leggen per doelgroep, locatie/object, buurt of gemeente. De voornaamste reden om per RES-regio een strategie te ontwikkelen is efficiëntie: het uitvoeren van diverse benodigde analyses kan in bijna net zoveel tijd voor de gehele regio gedaan worden, als voor een individuele gemeente. Daarbij komt dat het elektriciteitsnetwerk gemeentegrensoverschrijdend is. Hiervoor is dus een analyse nodig op een hoger niveau dan de gemeente. Start daarom met de uitvoeringsstrategie op het niveau van de RES-regio en bepaal vervolgens waar extra activiteiten meerwaarde hebben.

Bij het opstellen van de uitvoeringsstrategie is de netbeheerder een belangrijke partner. Deze heeft de kennis waar de mogelijkheden liggen als het gaat om transport van elektriciteit op het netwerk en kan inzichten uit de uitvoeringsstrategie benutten voor investeringsbeslissingen.